DanhTrao.comĐánh Tráo
Sau khi bị đánh tráo: chứng cứ, trình báo, đòi quyền lợi

Bẫy lấy lại đồ hộ sau khi bị đánh tráo: nhận ra người hứa thu hồi tài sản

Vừa bị tráo vàng, tráo tiền đã có người hứa tìm lại đồ, đòi phí chuộc, xưng cán bộ thu phí hồ sơ. Năm kiểu lấy lại hộ hay gặp, cách xác minh và dặn người già.

Grandmother on a rattan chair holding a ringing phone away from her ear while her granddaughter reaches to take it, warm evening lamp, shot from behind the sofa

Sau khi bị đánh tráo, mọi lời đề nghị "lấy lại đồ hộ" có kèm điều kiện trả tiền trước, giữ bí mật với người nhà, hoặc gặp riêng ở chỗ vắng đều nên coi là dấu hiệu lừa lần hai. Cơ quan đang giải quyết tin báo không thu phí để đẩy nhanh hồ sơ, không yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản cá nhân, và không nhờ người trung gian đến nhà nhận tiền.

Người vừa bị tráo đang mong lấy lại đồ, đang xấu hổ, đang dễ tin. Đó chính là điều các lời mời "giúp" nhắm vào. Bài này mô tả năm kiểu hay gặp, câu hỏi để tự kiểm tra, cách xác minh người xưng cán bộ, và việc cần dặn trước người lớn tuổi trong nhà.

Vì sao người vừa bị tráo hay bị lừa lần hai

Ba điều khiến người vừa bị tráo dễ bị lừa tiếp. Thứ nhất là hy vọng: ai cũng muốn tin còn cách lấy lại đồ, và người hứa giúp nói đúng điều mình muốn nghe. Thứ hai là xấu hổ: nhiều người không muốn con cháu biết mình bị lừa, nên dễ đồng ý giữ kín một lời đề nghị. Thứ ba là thông tin đã lộ: nếu bạn kể chuyện ở chợ, đăng lên mạng, hoặc người tráo vẫn giữ liên lạc, người khác biết rõ bạn mất gì, ở đâu, lúc nào.

Lớp lừa thứ hai thường đến nhanh, có khi ngay trong ngày, có khi vài tuần sau khi bạn bắt đầu sốt ruột vì chưa có kết quả. Nó đến qua cuộc gọi, qua người quen giới thiệu, qua người lạ tiếp cận ở đúng nơi bị tráo, hoặc qua chính người đã tráo.

Điểm chung của các kiểu này là đòi bạn bỏ thêm một thứ trước: tiền phí, tiền chuộc, giấy tờ gốc, thông tin tài khoản, hoặc chính món đồ giả bạn đang giữ. Chỉ cần nhớ một nguyên tắc: lấy lại tài sản bị chiếm đoạt không bắt đầu bằng việc bạn đưa thêm tài sản cho người khác.

Năm kiểu lấy lại hộ hay gặp

Các kiểu dưới được mô tả ở mức đủ nhận ra. Lời lẽ thay đổi theo từng người, nhưng khung câu chuyện thường giống nhau.

KiểuHọ nói gìDấu hiệuXử lý
Người biết kẻ tráoBiết ai làm, sẽ thuyết phục được họ trả lại nếu bạn gửi một khoản "bồi dưỡng"Đòi tiền trước, không cho gặp người kia, dặn đừng báo công anKhông đưa tiền, ghi lại thông tin, báo cán bộ theo dõi
Người xưng cán bộHồ sơ cần nộp phí để được ưu tiên, hoặc cần xác minh tài khoảnGọi từ số lạ, đòi chuyển khoản, đòi mã xác thực, hẹn gặp ngoài trụ sởCúp máy, gọi lại cán bộ bạn đã gặp qua số tự lưu
Dịch vụ thu hồiChuyên tìm lại tài sản, có quan hệ, cam kết lấy lại một phầnThu phí trước, hứa chắc kết quả, không có giấy tờ rõ ràngKhông ký, không trả phí, hỏi ý kiến người nhà
Người tráo quay lạiNhầm hàng, muốn trả lại đồ thật nhưng cần bạn đưa thêm tiền hoặc trả món đồ giảHẹn chỗ vắng, giục gấp, đòi giao trướcChỉ đối chiếu ở nơi đông người có camera, hoặc báo cơ quan
Người giám định tận nhàKiểm tra món đồ giả để làm hồ sơ, cần mang vềKhông có biên bản, không có giấy giới thiệuKhông giao vật chứng, chỉ giao cho cơ quan có biên bản

Một kiểu có thể chuyển sang kiểu khác. Người xưng "biết kẻ tráo" hôm nay có thể vài hôm sau gọi lại xưng cán bộ, hoặc giới thiệu "dịch vụ" quen. Đọc theo dấu hiệu, không theo danh xưng.

Câu hỏi để tự kiểm tra một lời đề nghị giúp đỡ

Trước khi đồng ý bất cứ điều gì, trả lời các câu dưới đây. Chỉ một câu trả lời "có" ở bốn câu đầu đã đủ để dừng lại.

  • Người này có đòi tiền, giấy tờ gốc hay thông tin tài khoản trước khi làm bất cứ việc gì không?
  • Người này có dặn giữ bí mật, đừng kể với con cháu, đừng báo công an không?
  • Người này có giục gấp, nói "chỉ hôm nay", "để mai là mất" không?
  • Người này có hẹn gặp ở chỗ vắng, buổi tối, hoặc đề nghị đến nhà khi chỉ có người già ở nhà không?
  • Người này biết những chi tiết mà bạn chưa kể với ai ngoài cơ quan công an? Nếu có, họ biết từ đâu?
  • Bạn có cách tự kiểm tra người này là ai mà không dựa vào thông tin chính họ đưa ra không?

Câu thứ năm rất đáng chú ý. Nếu người lạ biết chi tiết chỉ người tráo mới biết, đó là thông tin quan trọng cho cán bộ theo dõi, không phải bằng chứng họ có khả năng giúp bạn. Ghi lại ngay số gọi, giờ, nội dung và báo bổ sung.

Khi người gọi xưng là cán bộ đang giải quyết vụ việc

Cuộc gọi xưng cán bộ là kiểu khó phân biệt nhất vì người bị hại đang chờ tin từ cơ quan. Xác minh theo trình tự:

  1. Nghe hết, không trả lời câu hỏi về tài khoản, mã xác thực, số tiền đang có.
  2. Hỏi họ tên, đơn vị, và nói sẽ gọi lại. Cán bộ thật không phản đối việc này.
  3. Cúp máy. Gọi cho cán bộ bạn đã gặp lúc trình báo, qua số bạn tự lưu hoặc số ghi trên giấy biên nhận, không gọi lại số vừa gọi đến.
  4. Nếu không liên lạc được, đến trực tiếp trụ sở nơi bạn đã trình báo để hỏi.
  5. Ghi lại cuộc gọi vào sổ theo dõi: số gọi, giờ, nội dung, và báo cho cán bộ thật biết.

Cán bộ có thể gọi mời bạn lên làm việc, hỏi thêm chi tiết, đề nghị bổ sung giấy tờ. Việc lấy lời khai, nhận vật chứng diễn ra tại trụ sở hoặc theo thủ tục có biên bản. Chuyển tiền để "xác minh", "phong toả", "nộp phí hồ sơ" không thuộc danh sách đó.

Ví dụ giả định: một tuần sau khi bị tráo vàng, bà Hồng ở Lâm Đồng nhận cuộc gọi xưng cán bộ, nói đã bắt được người tráo, cần bà nộp phí giám định để nhận lại đồ. Bà làm theo lời con dặn: cúp máy, gọi cho cháu, cháu gọi cán bộ ghi trên giấy biên nhận. Cán bộ xác nhận không có ai gọi bà.

Khi người tráo quay lại đòi trả đồ

Có trường hợp người tráo quay lại thật, có khi vì sợ bị phát hiện, có khi vì đó là bước tiếp theo của chiêu: họ nói nhầm, xin đổi lại, nhưng cần bạn đưa món đồ giả trước, hoặc bù thêm tiền "chênh lệch". Trong cả hai trường hợp, bạn không nên tự giao dịch tiếp ở chỗ vắng.

Nếu họ thật lòng trả lại, không có lý do gì họ từ chối việc đối chiếu ở nơi đông người, có camera, có người thân bạn đi cùng, hoặc tại trụ sở công an nơi bạn đã trình báo. Đề nghị như vậy và quan sát phản ứng. Người có ý lừa tiếp thường viện cớ bận, giục gấp, hoặc biến mất.

Dù họ phản ứng thế nào, ghi lại mọi chi tiết của lần quay lại: giờ, nơi, lời nói, đặc điểm, phương tiện. Đây là thông tin mới có giá trị cho tin báo. Đừng giữ người lại, đừng chặn đường, đừng giằng co. An toàn của bạn quan trọng hơn khả năng lấy lại món đồ trong khoảnh khắc đó.

Nếu sau khi đối chiếu, bạn nhận lại đúng món đồ thật, vẫn báo cho cán bộ theo dõi biết đã nhận lại lúc nào, trong hoàn cảnh nào. Việc trả lại không tự động xoá đi chuyện đã xảy ra, và thông tin này giúp cơ quan đánh giá đầy đủ vụ việc.

Dặn trước người lớn tuổi trong nhà

Mọi cuộc gọi nhắc đến vụ việc đều chuyển cho con cháu. Một câu dặn đơn giản, nhắc nhiều lần, có tác dụng hơn mọi lời giải thích dài. Dán giấy ghi tên, cách liên lạc của một người con cạnh điện thoại bàn.

Không ai được đến nhà nhận tiền hay đồ. Dù là "cán bộ", "người của tiệm vàng", hay "người quen của người tráo". Ai đến thì mời ngồi ngoài, gọi con cháu về hoặc gọi cán bộ đã biết.

Không phải xấu hổ. Nói rõ với bố mẹ rằng bị tráo không phải lỗi của họ, và kể cho con cháu biết mọi lời đề nghị giúp là giúp cả nhà, không phải để bị trách.

Không giao món đồ giả cho ai. Nhắc bố mẹ món đồ giả đang giữ là vật chứng, chỉ giao cho cơ quan khi có biên bản và có con cháu đi cùng. Người lạ hỏi xin xem, xin mang đi kiểm tra đều từ chối.

Hẹn một câu hỏi bí mật trong nhà. Một câu chỉ người trong nhà biết, dùng khi có người xưng là con cháu nhờ chuyển tiền hay nhận đồ hộ. Không trả lời được thì không làm.

Nếu đã lỡ đưa tiền cho người hứa lấy lại hộ

Dừng lại ngay, không đưa thêm dù họ nói "chỉ còn một khoản nữa là xong". Cảm giác đã lỡ bỏ tiền rồi nên phải đi tiếp là đúng thứ lớp lừa này trông vào. Mỗi khoản đưa thêm làm thiệt hại lớn hơn, không làm khả năng lấy lại đồ cao hơn.

Ghi lại mọi thông tin về người đó: số điện thoại, tài khoản nhận tiền nếu chuyển khoản, nơi gặp, đặc điểm. Báo bổ sung cho cán bộ đang theo dõi tin báo của vụ đánh tráo, nêu rõ đây là việc phát sinh sau. Nếu đã chuyển khoản, báo ngân hàng của bạn ngay để được hướng dẫn, vì mỗi giờ trôi qua đều có ý nghĩa.

Với người lớn tuổi đã lỡ đưa tiền, con cháu cần giữ bình tĩnh hơn nữa. Trách móc lúc này khiến họ giấu những khoản khác đã đưa. Hỏi nhẹ nhàng, ghi đủ, rồi cùng đi báo. Việc giữ chứng cứ khi đã chuyển tiền qua mạng có bài hướng dẫn riêng ở các chuyên trang về lừa đảo trực tuyến; ở đây chỉ nhấn mạnh: dừng lại và báo ngay.

Câu hỏi thường gặp

Có dịch vụ thu hồi tài sản nào đáng tin không?

Nếu ai đó thu phí trước, hứa chắc lấy lại được, không có giấy tờ rõ ràng và không làm việc qua cơ quan có thẩm quyền thì không nên tin. Việc thu hồi tài sản bị chiếm đoạt đi qua trình báo, xác minh và các thủ tục pháp lý, không qua người trung gian thu phí.

Cán bộ công an có gọi điện yêu cầu chuyển tiền để xác minh vụ việc không?

Không nên làm theo bất kỳ cuộc gọi nào yêu cầu chuyển tiền để xác minh, phong toả hay nộp phí hồ sơ. Cúp máy, liên hệ cán bộ bạn đã gặp lúc trình báo qua số tự lưu hoặc đến trực tiếp trụ sở để hỏi.

Người lạ biết rất rõ vụ việc của mình thì có phải người được cơ quan cử đến không?

Không hẳn. Chi tiết vụ việc có thể lộ qua lời kể ở chợ, bài đăng trên mạng, hoặc từ chính người tráo. Người lạ biết nhiều là điều cần báo cho cán bộ theo dõi, không phải lý do để tin họ.

Người tráo quay lại muốn trả đồ thì có nên nhận không?

Có thể nhận, nhưng chỉ đối chiếu ở nơi đông người có camera, có người thân đi cùng, hoặc tại trụ sở công an. Không đưa món đồ giả hay tiền trước. Ghi lại mọi chi tiết của lần quay lại và báo cán bộ theo dõi.

Bố mẹ già đã lỡ đưa tiền chuộc đồ cho người lạ thì làm gì trước tiên?

Dừng mọi khoản đưa thêm, hỏi lại nhẹ nhàng để biết đã đưa bao nhiêu, cho ai, bằng cách nào. Nếu chuyển khoản thì báo ngân hàng ngay, sau đó báo bổ sung cho cán bộ đang theo dõi vụ đánh tráo.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138