DanhTrao.comĐánh Tráo
Chiêu đánh lạc hướng rồi tráo đồ

Gặp người đồng hương nhiệt tình ở bến xe: chiêu tráo hành lý người mới lên phố

Người lạ nhận là đồng hương, mời ăn uống, giữ hành lý giùm, giới thiệu chỗ trọ, việc làm rồi đổi túi: dấu hiệu nhận ra và cách chuẩn bị cho người mới lên phố.

Teenage girl with a large backpack and a woven plastic bag waiting at an intercity bus station bench, a friendly stranger sitting too close, wide shot, dusty morning sun

Ở bến xe, ga tàu, một người lạ nghe giọng bạn rồi nhận là đồng hương, mời ăn uống, xách đồ giùm, giữ hành lý trong lúc bạn đi vệ sinh, hứa giới thiệu chỗ trọ hay việc làm, thì sự nhiệt tình đó cần được giữ ở một khoảng cách: không giao túi đồ, giấy tờ, điện thoại, tiền cho người vừa quen. Chiêu tráo hành lý với người mới lên phố dựa vào nỗi lạ lẫm và niềm tin rằng người cùng quê thì tốt với nhau.

Đối tượng thường là học sinh mới lên nhập học, người lao động từ quê lên tìm việc, người lớn tuổi lần đầu lên thăm con. Bài này viết cho cả người đi và gia đình ở nhà: kịch bản hay gặp, dấu hiệu "nhiệt tình quá mức", những thứ không bao giờ giao cho người mới quen, và cách chuẩn bị trước chuyến đi để không phải một mình xoay xở ở nơi lạ.

Kịch bản giả định: lần đầu lên thành phố

Ví dụ giả định: Hoa, mười tám tuổi, từ Lâm Đồng xuống TP Hồ Chí Minh nhập học. Xe đến bến lúc sáng sớm, người nhà hẹn đón nhưng kẹt xe. Hoa ngồi chờ với ba lô và một bao đồ. Một chị trạc ba mươi tuổi ngồi xuống cạnh, nghe Hoa nói chuyện điện thoại liền hỏi "em ở dưới quê đâu, chị cũng ở gần đó". Hai chị em nói chuyện vui vẻ về quê, về trường. Chị mời Hoa ly nước mía, kể có phòng trọ gần trường giá mềm, có thể dẫn đi xem ngay.

Hoa muốn đi vệ sinh, chị bảo cứ đi, chị trông đồ cho. Khi Hoa quay lại, ba lô vẫn đó, chị nói người nhà vừa gọi nên phải đi gấp, hẹn gặp sau. Về tới phòng, Hoa mới thấy ngăn trong ba lô mất túi đựng tiền đóng học phí, và bao đồ đã bị đổi thành một bao cùng màu đựng quần áo cũ.

Có biến thể dài hơi hơn: "đồng hương" dẫn người mới lên về chỗ trọ, giữ giùm căn cước để "làm thủ tục tạm trú", hứa xin việc rồi đòi tiền đặt cọc, hay rủ đi xe ôm của người quen mà điểm đến là một chỗ vắng. Mỗi bước đều nhỏ và có lý, cho tới khi bạn nhận ra mình đã giao hết những thứ quan trọng nhất cho một người chưa từng biết họ tên thật.

Dấu hiệu "nhiệt tình quá mức"

Người tốt bụng ở bến xe có thật, và nhiều. Cái cần để ý là sự nhiệt tình đi kèm với việc dần dần nắm giữ đồ hay thông tin của bạn:

  • Tự tìm đến bắt chuyện, nhận ngay là cùng quê sau khi nghe giọng, nhưng nói chuyện quê khá chung chung.
  • Hỏi nhiều về chuyện bạn đi đâu, ai đón, mang theo bao nhiêu tiền, đã có chỗ ở chưa.
  • Chủ động đề nghị trông đồ, xách đồ, giữ giấy tờ, cho mượn điện thoại của họ để gọi.
  • Mời đồ ăn, nước uống đã mở sẵn hoặc mua từ một quầy họ chọn.
  • Đưa ra lời mời có thời hạn: phòng trọ chỉ còn một phòng, việc làm phải nhận ngay hôm nay.
  • Muốn đưa bạn rời khỏi bến xe ngay, trước khi người nhà kịp đến đón.
  • Khi bạn nhắc tới người nhà sắp đến, họ bỗng có việc gấp phải đi.

Dấu hiệu cuối cùng thường rõ nhất. Người tốt bụng thật vui khi biết bạn có người đón; người dàn cảnh thì cần bạn ở một mình.

Những thứ không giao cho người mới quen

Hành lý, dù chỉ vài phút. Đi vệ sinh, đi mua đồ ăn thì mang theo túi quan trọng, gửi phần cồng kềnh ở quầy gửi đồ của bến xe nếu có, hoặc nhờ nhân viên bến, bảo vệ chứ không nhờ người vừa bắt chuyện.

Giấy tờ tuỳ thân gốc. Không ai cần giữ căn cước của bạn để "làm thủ tục giùm". Đăng ký cư trú do chính bạn cùng chủ nhà trọ làm với công an xã, phường.

Điện thoại. Không đưa máy cho người lạ cầm đi gọi, không mượn máy họ để đăng nhập tài khoản của mình.

Tiền đặt cọc phòng trọ, việc làm. Đặt cọc chỉ khi đã tận mắt xem phòng, có người nhà đi cùng, có giấy biên nhận ghi rõ, và người nhận tiền đúng là chủ nhà.

Thông tin nơi ở và lịch sinh hoạt. Nói chuyện quê thì thoải mái, nhưng địa chỉ trọ, giờ đi học, giờ tan ca thì để dành cho người đã quen lâu.

Chuẩn bị trước chuyến đi

Phần lớn rủi ro được gỡ ngay từ ở nhà, trước khi lên xe. Gia đình có người sắp đi xa nên ngồi cùng nhau làm các bước sau:

  1. Chốt người đón và điểm hẹn cụ thể trong bến, có phương án thay thế nếu người đón đến trễ, ví dụ chờ ở phòng chờ có nhân viên hoặc quầy bán vé.
  2. Chia tiền ra ít nhất hai chỗ: một ít trong ví để tiêu đường, phần lớn ở ngăn kín sát người. Số tiền lớn như học phí thì chuyển khoản, không mang tiền mặt.
  3. Chụp ảnh giấy tờ, lưu bản chụp trong điện thoại và gửi người nhà giữ; giấy tờ gốc để trong túi đeo chéo người.
  4. Gói hành lý bằng túi có dấu riêng: dải vải màu, móc khoá, chữ viết tay lên băng keo dán bên trong.
  5. Hạn chế mang túi lẻ: một ba lô và một vali dễ trông hơn bốn năm túi bao.
  6. Lưu số người nhà, số người đón, và tập thói quen gọi về khi tới nơi.
  7. Kể trước cho người đi nghe chiêu "đồng hương nhiệt tình" như một câu chuyện có thật, để khi gặp họ nhận ra ngay.

Những bước này mất chưa tới một buổi tối. Với người lần đầu đi xa, cảm giác có kế hoạch sẵn giúp họ bình tĩnh hơn, mà người bình tĩnh thì khó bị cuốn theo câu chuyện của người lạ.

Ở bến xe, nhờ ai thì an toàn hơn

Không phải ai cũng nên tránh. Có những người và nơi được giao trách nhiệm giúp hành khách:

Cần giúpNên nhờKhông nên nhờ
Trông hành lýQuầy gửi đồ, nhân viên bến, bảo vệNgười vừa bắt chuyện
Hỏi đường, hỏi xe buýtQuầy thông tin, nhân viên bán véNgười tự đến mời chở đi
Gọi điện khi hết pinMượn sạc ở quầy dịch vụ, nhờ nhân viên gọiĐưa máy cho người lạ cầm đi sạc
Tìm phòng trọNgười nhà, nhà trường, nhóm sinh viên cùng quê đã quenNgười lạ hứa phòng rẻ, giữ phòng ngay
Tìm việc làmTrung tâm dịch vụ việc làm, doanh nghiệp tuyển trực tiếpNgười môi giới ở bến đòi tiền trước

Ghi nhớ một nguyên tắc chung: người có trách nhiệm giúp bạn thường đứng ở một chỗ cố định, mặc đồng phục của nơi đó và không cần đi theo bạn. Người cần đi theo bạn mới là người đáng cân nhắc.

Lỡ bị tráo hành lý, mất giấy tờ ở nơi lạ

Báo ngay bảo vệ, nhân viên bến xe, ga tàu. Những nơi này có camera và có kinh nghiệm với các vụ tương tự. Kể rõ người đó trông thế nào, ngồi ở đâu, đi về hướng nào, và chiếc túi bị tráo trông ra sao. Giữ lại túi bị đổi làm vật chứng.

Gọi người nhà, người đón, nói rõ mình đang ở đâu, đừng một mình đi tìm người kia. Nếu mất tiền học phí, liên hệ nhà trường để báo tình hình; nhiều trường có bộ phận hỗ trợ sinh viên gặp khó khăn. Mất căn cước, thẻ ngân hàng thì khoá thẻ ngay, báo công an xã, phường nơi xảy ra sự việc để được hướng dẫn làm lại giấy tờ.

Cẩn thận với lớp lừa thứ hai: người lạ khác tới an ủi, nói biết nhóm kia, có thể giúp tìm lại nếu bạn đưa ít tiền. Đó không phải sự giúp đỡ. Mọi việc tìm lại tài sản đi qua cơ quan công an, không qua người trung gian tự xưng nào.

Khi chiêu kéo dài tới khu trọ, chỗ làm mới

Không phải màn nào cũng kết thúc ở bến xe. Có những "đồng hương" giữ liên lạc, ghé phòng trọ thăm vài lần, mang quà quê, rồi một hôm xin gửi tạm túi đồ, xin mượn xe máy chạy công việc, hay nhờ cất giùm món đồ "đắt tiền" trong lúc họ về quê. Kịch bản sau đó quen thuộc: xe không được trả, hoặc món đồ gửi bị tráo rồi người kia quay lại đòi bồi thường.

Ở chỗ làm mới, người mới vào thường được một người tự nhận cùng quê nhận làm "em út", chỉ việc, rủ ăn cơm. Phần lớn là tình cảm thật. Nhưng nếu người đó bắt đầu hỏi mượn thẻ, nhờ nhận hàng giùm bằng tên của bạn, nhờ ký nhận một tờ giấy mà bạn không đọc kỹ, thì đó là lúc cần dừng lại và hỏi ý người nhà hoặc người phụ trách.

Nguyên tắc với người mới quen ở thành phố không khác ở bến xe: chơi được, giúp được, nhưng xe, giấy tờ, thẻ, chữ ký và đồ người khác gửi thì không. Thời gian quen biết càng ngắn, càng nên giữ khoảng cách với những thứ đó.

Gia đình ở nhà có thể làm gì

Người ở nhà thường chỉ dặn "lên đó cẩn thận". Thay vào đó, cả nhà ngồi tập với con một câu: "Dạ em có người nhà đón rồi, cảm ơn chị". Câu này vừa lịch sự vừa báo cho người lạ biết bạn không một mình. Nhắc con gọi điện khi xuống xe, khi về tới chỗ ở, và nhắn một tin nếu có người lạ bắt chuyện quá lâu.

Nếu không ai đón được, nhờ một người quen ở thành phố, anh chị khoá trên cùng trường, hoặc đặt xe qua ứng dụng có thông tin tài xế. Nỗi lo lớn nhất của người mới lên phố là không biết đi đâu; gỡ được nỗi lo đó thì lời mời của người lạ mất sức hút.

Sau vài tuần đầu, hỏi lại con có gặp ai lạ nhiệt tình quá không. Nhiều chiêu bắt đầu ở bến xe nhưng kéo dài tới khu trọ.

Câu hỏi thường gặp

Người đồng hương ở bến xe mời đi chung xe về khu trọ thì có nên đi không?

Nếu không quen biết từ trước thì không nên. Đi xe do người lạ sắp xếp nghĩa là bạn không kiểm soát được điểm đến và hành lý. Nên tự gọi xe qua ứng dụng có thông tin tài xế, hoặc đi xe buýt theo hướng dẫn của quầy thông tin trong bến.

Đi vệ sinh ở bến xe thì gửi đồ cho ai?

Nếu bến có quầy gửi hành lý, gửi ở đó và giữ phiếu gửi. Nếu không, mang theo túi quan trọng nhất, phần đồ cồng kềnh nhờ nhân viên bán vé hoặc bảo vệ trông. Không nhờ người vừa bắt chuyện, dù họ trông tử tế và nói cùng quê.

Có nên nhận ly nước, đồ ăn người lạ mời ở bến xe không?

Nên lịch sự từ chối, đặc biệt là đồ uống đã mở sẵn hoặc do họ mang tới. Cảm ơn và nói mình vừa ăn rồi. Nếu đói, tự mua ở quầy có người bán, tự cầm từ tay người bán, và không để đồ uống của mình ra khỏi tầm mắt.

Người lạ hứa giới thiệu việc làm lương cao ngay trong ngày thì kiểm tra thế nào?

Việc làm thật có tên công ty, địa chỉ, người tuyển dụng rõ ràng và không đòi tiền trước để nhận việc. Hãy hỏi tên công ty rồi tự tra cứu, đến tận nơi cùng người nhà vào giờ hành chính. Lời mời phải quyết ngay hôm nay là dấu hiệu nên dừng lại.

Bị tráo túi ở bến xe nhưng phải đi gấp thì có trình báo sau được không?

Vẫn được, nhưng nên báo ngay bảo vệ bến xe trước khi đi để họ ghi nhận và giữ lại hình ảnh camera. Sau đó trình báo công an xã, phường nơi xảy ra sự việc khi có thể, mang theo chiếc túi bị đổi và thông tin đã ghi lại.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138